Mùi hoàng lan.

Mùi hoàng lan.

Sáng sớm, qua đò Vạn phúc sang đến Thắng Lợi, đi trên đê tả sông Hồng ( lúc ấy chưa đến 6 h) gần đến lối rẽ xuống Mễ Sở thấy mùi hương hoa thơm là lạ,quen quen mình mới dừng lại hít hít:
- Mùi hoa hoàng lan
Cách đây mấy năm mình đã viết truyện ngắn về loài hoa này, thế rồi sau đó mình lên Tây Bắc, xuôi sông Hồng, rồi chuyển nhà về nơi mới,cái mới dần dần tay cái cũ, những ký ức cũ cũng vậy,nhòa dần đi theo năm tháng
Ừ mà hình như có bài hát nào nhỉ?Ca từ họ hát như thế này:
-Em ơi Hà Nội phố,ta còn em mùi hoa sữa,ta còn em mùi hoàng lan.
Trong ký ức của mình,là cây hoa hoàng lan ở số nhà 11B Ngõ Yên Thế, nhà bác mình ở trong những năm chiến tranh chống mỹ, mùi hoàng lan được ngửi thấy trong những lần trốn nấp máy bay Mỹ trong cái hầm tăng xê đào dưới gầm giường cạnh cửa sổ.
Cơ mà lạ lùng quá:
- Mình đã từng đi trên con đường đê tả sông Hồng đoạn Mễ Sở những hai năm liền (2006-2008) thế mà chưa lần nào cảm nhận được mùi hoa hoàng lan từ phía dưới kia tỏa lên?
Mình đứng lại rồi đi tiếp,đằng trước là một chuỗi việc đang chờ ở huyện Khoái.
Đến chiều,nghe cháu bảo:
- Chú ngủ lại nhé,ở nhà cô với em đi Sầm Sơn rồi nào có ai
Mình nhất quyết về:
- Buổi sáng mình định bụng chiều quay trở lại nơi có cây hoàng lan ngay gần chỗ rẽ trên đê xuống Mễ Sở, mình sẽ đứng ở đấy thật lâu,thỏa sức thở,thỏa sức hít một mùi thơm ngày xưa có quen nay đã trở thành lạ...
Thế là mình dắt xe về.Mình đi đến đúng chỗ lúc sáng. Mình ngẩn ngơ ngắm nhìn từng chiếc lá,từng cánh hoa.Xong đâu đấy, mình mới kiễng chân ngắt mấy bông hoa hoàng lan cho vào túi áo ngực.Trên đường về, ngửi mùi thơm dìu dịu của mấy bông hoa thoảng ra từ túi áo ngực,mình chợt nhớ ra rằng:
- Mình đã đọc ở đâu đấu đó trong ấy họ có một cô gái nào đó ngoài ba mươi rất xinh,mang tên loài hoa này,sở thích của nàng là cà fê và nhạc Trịnh và những câu chuyện về mối tình thủa mới lớn với một chàng trai ảo nào đó.Lâu lắm rồi không nhớ tác phẩm ấy của ai và tên là gì nữa? Chả biết nàng còn thích nhạc Trịnh và còn nâng niu mối tình ảo ấy nữa hay không? Một mùa hoa hoàng lan lại đến nữa rồi.

Một tý linh tinh khi đọc "ông lão hàng xóm" của Kim Lân.

Một tý linh tinh khi đọc "ông lão hàng xóm" của Kim Lân.

Tối qua giở máy điện thoại ra còm ở mấy trang FB, xong đâu đấy mới giở Kim Lân ra đọc, lại đọc chuyện về cải cách ruộng đất năm nào, đề tài này Ngô Ngọc Bội cũng đã viết.Đọc đến cái đoạn cán bộ đội nói với dân làng Vân Phú :
- Bà con phải nâng cao cảnh giác! Địch hiện nay còn trà trộn trong hàng ngũ chúng ta..
Lại nhớ đến hôm nọ đi Thường Tín qua chỗ UBND xã Thanh Thùy chụp ảnh, có hai tay mặc quần áo công an thôn ra hỏi:
- Chụp gì?
Bèn trả nhời rằng :
- Năm 1964 chiến tranh sơ tán phá hoại, tớ sơ tán ở đây, học ở đây ( Chả thấy biển cấm quay phim chụp ảnh) họ cười quay đi,bảo bác thích thì cứ chụp nhé.
Nọ đến nhà chú em ở Mỹ Đình,ngồi vui chú ấy nói:
-Tay hàng xóm có bảo em rằng bây giờ nếu chém gió ở quán nước nên kiệm lời,chỉ nói mây gió, trăng hoa thôi nhé.
Nay đọc Kim Lân
Mới nghĩ rằng:
- Ông ấy chết mấy năm rồi, dưng truyện ông ý để lại vẫn nhắc ta cảnh giác với Địch ( Địch vẫn quẩn quanh đây,trên mạng intờ nét chẳng hạn.)
Thánh thật.

Xưa mình đi đò

Xưa mình đi đò,con đò qua sông bằng gỗ, hồi ấy đò bằng gỗ nhưng đóng cũng to lắm,lúc mình với bố mình lên đò phải vác xe đạp lên một cái cầu bằng gỗ, lên được đò rồi,ngồi yên không đụng đậy,người chồng chống sào đẩy mũi đò ra xa,người vợ cầm chèo quạt quạt nước.
Trên đò mọi người im lặng, kể cả vợ chồng người chèo đò cũng thế? Nghe còn nghe được tiếng mái chèo quạt dưới nước.
Ban ngày người đi đò đứng tụm lại, người chèo đò bên kia sông thấy đông thì sang, đến đêm hoặc sáng sớm muốn sang sông,giơ cái đèn chai lên,hai tay bụm miệng:
- Ới đò,đò ơi...
Chả biết tên vợ chồng người lái đò là ai cả...
Vẫn xưa
Trên bến đò có chiếc quán nhỏ,một bà cụ già, thảng qua là người phụ nữ trung niên,ngồi bên chiếc chõng tre trên ấy bầy tích nước vối ủ trong giỏ, mấy thanh kẹo lạc,kẹo gôm,bánh rán trong những chiếc lọ thủy tinh..
Vào buổi chợ thường là ngày 5,10,15 bên bến đò ấy có gánh bánh đúc riêu cua mà người bán là một thiếu phụ,áo nâu,tóc vấn khăn, mắt đen láy,nhai trầu bỏm bẻm...
Gánh hàng bánh đúc riêu ấy đông người đi chợ lúc chờ đò xúm vào ăn
Đôi khi chỉ ngắm những em thanh nữ,áo pô pơ lin trắng,quần xa tanh đen,ngồi xổm ăn, sau đó với tay lên chiếc cặp ba lá trên đầu,nơi ấy cặp một hai tờ tiền một hai đồng bạc được gấp nhỏ cài như cái nơ trên mái tóc trả tiền mà không ăn cũng đã thấy no rồi.
Lạ thế
Đọc truyện Xú Vơ Nia của Nam Cao,nghe ông ấy kể cái cô Tơ người yêu cậu Hàn bán chiếc khăn tay để ăn bánh đúc riêu..lại nhớ đến cảnh mình đứng ngắm những cô thanh nữ ngồi xì xoạp bên bến đò năm nào...
Xưa
Mỗi lần về phép, chờ đò, gỡ chiếc ba lô để xuống chân, lấy cái mũ cối quạt quạt,vừa quạt vừa tưởng tượng nét mặt mừng rỡ của mẹ già, cặp mắt đen láy của cô hàng xóm lâu lâu chưa gặp.
Đò xưa là như thế...
Đang ngẩn ngơ trên bến đò ngoài bãi,em nhắn:
- Sao hôm nay chửa viết gì?
Ừ đi tìm nét xưa trên bến đò hiện tại đang đi, nào có phải dễ, cảnh đấy bến đò đấy nhưng khác xưa rồi...
Quay lên đê trở về với hiện tại.
-Còn ai nữa,có lúc nào hồi tưởng về nét xưa giống như mình bây giờ không đây?

Giờ thì chả có cảm xúc nào thi vị như cảm xúc lúc đang đếm tiền?

Giờ thì chả có cảm xúc nào thi vị như cảm xúc lúc đang đếm tiền?

Sớm qua đò Chương Dương sang thôn Phương Trù trên đò sang Hưng Yên có mấy người,ngắm một em gái đèo chiếc nồi nhôm đậy nắp,đeo kính vào nhìn cho rõ:
- Không phải em bán tiết bò luộc hôm nọ.
Có thể là em ấy là người đi rao bánh cuốn buổi sáng? thì ở chợ gần nhà, mấy em xồn xồn bán cuốn người Vĩnh Tường cũng bán bánh cuốn trong nồi nhôm thế này.
Đứng ngắm em ấy ngồi đếm mớ tiền lẻ trên tay,rồi quay đi ngó nhìn sông nhìn nước.
Lúc sau quay lại.
Vẫn thấy em ấy đứng lên đếm mớ tiền lẻ.
Chợt qua đọc bài viết của ai đó, có viết rằng cuộc sống bận rộn đã cuốn đi mọi cảm xúc.
Đò cập bến.
Ngắm nhìn em gái ấy với mớ tiền lẻ trên tay.
Chợt phì cười với ý nghĩ hâm hâm của mình:
- Giờ thì chả có cảm xúc nào thi vị, cuốn hút giống như cảm xúc lúc đang đếm tiền...?

Đi qua phố Tản Đà nhớ đến một bài thơ cũ.

Đi qua phố Tản Đà nhớ đến một bài thơ cũ.

Tản Đà là ai ? ít người tỏ.
Phố Tản Đà ở đâu ? ít người biết.
Chiều qua đi tập thể dục băng qua con phố mang tên Tản Đà,đứng lại rút máy điện thoại cạp quần chụp một phát .Tay bán hàng tạp hóa cỡ tuổi mình mặc áo may ô ở trong vẫy vẫy
- Quen đếch đâu mà vẫy,còn đương đi cho tiêu mỡ đây này.
Vừa đi vừa nhớ mấy câu ông Nguyễn Khắc Hiếu làm từ rất xưa:
" Đa tiền rồi mới đa tình
Ít tiền son phấn khinh
Đi qua phố Hàng Giấy
Trông nhiều cô cũng xinh
Mần thinh."
Móc ví đằng sau còn mấy trăm cò,dành để ăn đám cưới thằng cháu Tùng con chú Bảng đương học năm nhất trên thành phố ( Nhỡ nó đòi cưới- cứ phòng thế đã )
Phì cười:
- Bây giờ cứ như bác Mõ lương hưu đại úy,bà xã nắm sổ hưu, cứ mà đẹp trai bóng lộn như mình ( tưởng tượng thế) thì có đa tình thì cũng phải mần thinh
Xưa chả ai học Duy Vật với Biện Chứng thế mà cũng biết tiền là tiên chứ chả phải tình..
Ai đó chửa tin
Cứ hỏi em nào xinh xinh,mắt xanh mỏ đỏ ấy:
- Thì là mà rằng.. em có thích tờ xanh xanh có hình bác Hồ không xem em ý trả lời như thế nào?

Kể về một lần ghé thăm đình Phùng Hưng.

Kể về một lần ghé thăm đình Phùng Hưng.

Đường phủ Khoái về đến Kim Động là một con đường nhựa được bắt đầu từ thị trấn Văn Giang,
Hàng ngày tôi đi trên con đường đó, từ chỗ ngã tư cầu Khé đến cầu cây sung ngay chỗ rẽ vào chợ Đại Hưng và trường cấp 3 Nam Khoái Châu .
Xong việc trên đường quay trở lại huyện Khoái,cứ đi qua trụ sở UBND xã Phùng Hưng một đoạn, tôi nhìn thấy ẩn ẩn hiện bên tay trái một ngôi đình cổ gần bên hồ nước ( cũng có biển đề di tích đã được xếp hạng)
Rồi một lần, tôi rẽ vào trong đó,vãn cảnh.
Bước qua cánh cổng lớn có hai con sư tử đá chầu bên ngoài tôi đi vào trong ngôi đình. trong ấy mà một cái sân rông lát gạch có mấy cái cây to.
Vào trong ngôi đình,tôi thấy bên trái có một cái giường to,một bàn nước, trong đình có một bộ kiệu, dùng để rước ngày lễ trọng,một ít cờ phướn,binh khí dùng cho việc lễ tế, gian hậu đóng cửa nên tôi không vào được.
Trên nền gạch, và sân giữa nhà chính của ngôi đình và nhà đằng sau,tôi thấy người ta phơi nan đã chẻ.
Thấy tôi bước vào, một người đàn bà mời tôi ra bản ngồi uống nước,nói chuyện.
Ngồi một lúc tôi được biết đình Phùng Hưng này có mấy người đứng ra trông coi, người phụ nữ này và hai người đàn ông nữa,họ trông đình và cử người ngủ hẳn ở đây.
Ngoài việc trông coi ngôi đình,họ còn chẻ tre,vót nan đan xảo..
Tôi uống nước xong rồi đi ngắm quanh ngôi đình:
- Kinh tế khó khăn,nên nội cung và đồ cúng tế trong ngôi đình cũng không được đầy đủ như những ngôi đình khác tôi đã đến tham quan.( ở các nơi việc trùng tu và sắm đồ cúng tế là do những người trong xã có kinh tế hảo tâm công đức)
Vãn cảnh một lúc rồi tôi về
Đến bây giờ tôi vẫn nhớ:
- Lúc tôi bước ra bậu cửa,tôi thấy trên hè,phía ngoài hiên,có một bàn cờ tướng đang đánh dở, lời của người phụ nữ nói với tôi rằng đan xảo cả ngày nếu bán đi thì một công lao động chừng được ba mươi nghìn..
Có nhẽ cũng chả cần nói thêm đâu nhỉ? với nhiều người nhất là quan chức có quyền lãnh đạo, họ không thể nào biết được giá trị một ngày công đan xảo của người phụ nữ tôi gặp trong đình Phùng Hưng,nhưng lũ trẻ ở ngoài Hà Nội, chắc là 9-10 tuổi học lớp ba lớp bốn,nếu ai hỏi nó,nó sẽ trả lời ngay:
- Ba mươi nghìn đồng là mua được ba cốc nước mía người ta bảo là siêu sạch đấy bác ạ...
Cơ mà
Người ta sống là cần ba bữa cơm,chứ chả ai uống nước mía trừ bữa đâu nhỉ?
Hôm nay
Tôi chạy một mạch từ đò Dương Thắng Lợi qua Mễ Sở,Đông Tảo,An Vĩ,Khoái Châu tôi thấy đường vắng tanh như tôi chạy từ Nguyên Bình vào Bảo Lạc Cao Bằng, nhớ lại chuyện hôm nọ nghe được trong đình Phùng Hưng.
Tôi lẩm bẩm:
- Kiếm chả được,họ bán xới đi kiếm ăn nơi khác hết rồi
Các bạn không tin tôi ư?
Ra Hà Nội trên con phố đông người tắc đường ấy,bạn thử hỏi người bên cạnh cùng đứng chờ đèn đỏ với bạn xem nhé:
- Are you from?
Để xem câu trả nhời bạn đã nghe được như thế nào?

Vợ quê

Vợ quê

Nghĩa sinh năm 1958, năm 1976 nhờ có bố là trưởng phòng tổ chức của một công ty quốc doanh được sang Đức lao động, hết hạn về học đại học tại chức ở trường đại học Bách Khoa lúc tôi gặp Nghĩa thì Nghĩa đã là phó giám đốc công ty nơi bố Nghĩa làm khi xưa chỉ khác là công ty ấy bây giờ là công ty cổ phần,vốn nhà nước chiếm có 5%. Có một chuyện Nghĩa kể với tôi mà đến giờ tôi vẫn nhớ.
Hôm ấy ở Sơn La cơm tối xong trong lúc uống nước, Nghĩa nói với tôi:
Lấy vợ quê cũng có cái hay anh ạ, phụ nữ ở quê hiền lành chất phác chịu khó,thật thà,trước khi đi nước ngoài tôi làm công nhân với một anh lấy vợ ở quê, hàng tháng anh ấy gửi tiền về cho vợ, hồi ấy tiền ta tờ 10 đồng đỏ là to nhất, anh ấy nhờ đổi những đồng tiền lẻ thành những đồng tiền 10 đồng mới, trước khi gửi cho vợ anh ấy ghi số se ri vào một quyển sổ nho nhỏ.
Rồi có một lần anh ấy ốm phải nằm trạm xá
Xa xôi vợ anh ấy không đến được,mới nhờ người chuyển hộ cho anh ấy mấy chục bạc để thuốc thang bồi dưỡng.
Nằm viện rỗi rãi
Anh ấy cầm mấy tờ tiền lên ngắm ngắm,rồi mới giở sổ ra:
- Đúng số se ri tiền mà anh ấy gửi cho vợ anh.
Rồi Nghĩa nói thêm:
- Vợ anh ấy không tiêu gì đến tiền chồng gửi..
-----------------
Hôm nọ tôi đi chỗ chợ Hang lên đê,đến dốc đê Phú Khê có một cái chợ nhỏ bên tay phải,tôi nhìn thấy một người phụ nữ ngồi ngay cạnh đường, chi ấy cầm cái quạt đỏ quạt quạt
Chị ấy ngồi bán một ít bắp ngô,ổi và hành..đoán là chị ấy trồng được ở vườn nhà.
Tôi lên đê,rẽ tay phải đi về phía Đại Tập.
Vừa đi tôi vừa nhớ đến Nghĩa,chuyện vợ quê mà Nghĩa đã kể cho tôi năm nào.
Mấy nay mưa mưa nắng nắng,chả nghĩ được gì, đành lôi truyện cũ ra chép đặt tên thêm tý chữ quê cho nó có tý hương đồng,gió nội.